Vandal-X-KBL1

Vandal X

20 jaar!

Twintig jaar geleden deelde Vandal X een eerste kopstoot uit. Twee decennia later blijft het compromisloze Limburgse duo nog steeds trouw aan het basisprincipe dat extra show geen meerwaarde biedt als je de muziek puur wil houden. De groep heeft weliswaar voor het eerst in hun bestaan een videoclip opgenomen en uit noodzaak is er een Facebookpagina (“We hebben geen website.”) maar de kerntaak van zanger/gitarist Bart Timmermans en drummer Günther Liket op het nieuwe album ‘Vandal X’ is meer dan duidelijk: met een energieke wall of sound rake klappen uitdelen. Poppunt is onder de indruk van het geluid van de veteranen van de noise scene en zocht de hard hitter van Vandal X op.

Günther: “Ik was zestien jaar toen ik de muziek van Vandal X leerde kennen. De groep is vernoemd naar een nummer van Unsane. De muur van geluid hebben we ook van die band. De simpele, minimalistische, kurkdroge sound van Shellac was ook een inpiratiebron, al zijn hun ritmes net iets anders. Qua zang was de frasering van Girls Against Boys een belangrijke invloed. En een band als Cop Shoot Cop speelde ook wel een rol.”

“Ik maak sinds 2003 deel uit van Vandal X. Jo Boes was de eerste drummer van de band, gevolgd door Dave Schroyen (zie ook o.a. Evil Superstars en Millionaire), en intussen ben ik de langst dienende drummer. Vandal X is onstaan vanuit Flipo Mancini. Ik denk dat Flipo Mancini destijds de trendsetter was qua noise in België. Je had wel hardcorebands en grungegroepen maar er was toen nog niet echt sprake van een noisescene. In de begindagen van Vandal X wist het publiek ook niet waar het ons moest plaatsen. Dat is eigenlijk nog altijd het geval: we spelen zowel op punk- als op death metal- en stonerevenementen.”

“Vandal X is gestart als een noisy minimalitisch duo. Gaandeweg zijn we meer en meer versterkers beginnen gebruiken. De sound werd grootser en het volume ging de hoogte in. Op de nieuwe plaat nemen we een klein stapje terug: ‘Vandal X’ is meer back to basics. De songs zijn iets eenvoudiger. Er mag al eens een 4/4 maat inzitten.”

© Koen Bauters
© Koen Bauters

Vandal X bestaat twee decennia. Welke tips kan je meegeven aan jonge bands om het zo lang vol te houden?
Günther: “Als je met een groep begint en na twee jaar merkt dat het echt goed zit, dan heb je een samenwerking voor het leven. Laat je niet verleiden door gimmicks. Niet kinderachtig zijn is niet gemakkelijk als je op je zestiende een groep opricht. Je weet niet wat je op die leeftijd kan verwachten. Op dat moment zijn geld en meisjes het enige dat telt. Omdat je niet beter weet. Als je tien jaar later nog steeds bezig bent met dezelfde groep, dan heb je door waarom je het doet: omwille van het plezier en om iets te maken waar je twintig jaar later nog steeds trots op bent.”

“Als muzikant ben je dagen, weken en maanden bezig om iets te creëren dat zo goed mogelijk klinkt. Het draait om muziek maken, niet om verkopen. Compromissen zijn verboden want dan ben je jezelf niet. Als het echt is, heeft het ballen. Je moet graag willen repeteren en verder geen te hoge verwachtingen koesteren. Succes is niet zo belangrijk. Financiële voordelen zet je ook beter uit je hoofd: dat is meer iets voor Clouseau of Regi.”

“Compromissen zijn verboden want dan ben je jezelf niet.”

De band uitbreiden was nooit een optie?
Günther: “We hebben aanbiedingen gehad om met een bassist te spelen maar daar zijn we nooit op ingegaan. Als je een goed uitgangspunt hebt qua sound en samenstelling moet je dat niet willen wijzigen. Een samenwerking tussen twee mensen is het allergemakkelijkste. Je weet wat je aan elkaar hebt na al die jaren. Vandal X draait om Bart en ik. Vandal X is als duo begonnen en zal ook in die bezetting blijven bestaan. We zijn op elkaar ingespeeld, waarom dan nog veranderen? Na een half uur repeteren hebben we een nieuw nummer.”

“Ook de opnames van de nieuwe plaat verliepen vlot. Eerst hebben we alle ideeën en riffs gebundeld. Daarna zijn we beginnen repeteren en vervolgens hebben we in enkele weken tijd het album afgewerkt. Er is geen reden om ooit te stoppen met Vandal X. Totaal niet. Er zijn wel eens mindere momenten geweest doorheen de jaren, maar de zin om te spelen is altijd gebleven. Als we even stil liggen, begint het om één of andere onverklaarbare reden altijd weer te kriebelen om samen te repeteren.”

© Koen Bauters
© Koen Bauters

Opvallend: één van de nieuwe nummers heet ‘Facebook Whore’, terwijl Vandal X zelf toch ook maar mooi een Facebookpagina heeft – eentje waarin het jaartal 1995, het oprichtingsjaar van de band, niet ontbreekt. Een statement?
Günther: “De voorbije jaren zijn er veel duobands ontstaan. Mensen die ons niet kennen vragen ons soms: die duobezetting, is dat geïnspireerd door The Kills of zo? Met het jaartal 1995 willen we duidelijk maken dat we net iets langer bezig zijn. We hebben nooit een website gehad. Via mond-tot-mondreclame en onze optredens hebben we een reputatie opgebouwd. Die Facebookpagina is nu een noodzakelijk kwaad. Ik vind het best vervelend dat we bezig moeten zijn met posts op Facebook, maar we kunnen echt niet meer zonder. Zonder Facebook zouden veel mensen niet van ons bestaan afweten.”

“Dat muziek tegenwoordig meer bekeken dan beluisterd wordt, vind ik niet zo’n fijne ontwikkeling. Nu moet je vooral opvallen: dat vind ik spijtig. Vroeger kreeg je een cassetje of een cd van een groep en dan stelde je je voor hoe die groep het live zou aanpakken qua inkleding of lichtshow. Nu is de mystiek wat verdwenen. Muziek is bijkomstig geworden. Een optreden is grosso modo een feestje of een happening geworden. Tijdgeest? Een nieuwe generatie met andere middelen, wellicht.”

“Muziek wordt tegenwoordig meer bekeken dan beluisterd. Niet zo’n fijne ontwikkeling.”

Je voelt je meer comfortabel in de underground van weleer?
Günther: “Het is misschien een groot woord maar vroeger was het echter. Er was niet zo’n grote beïnvloeding van buitenaf. Elke groep stond op zichzelf. En als je naar een optreden van een andere band ging, dan kwam je niet om te kijken maar om te luisteren. Dat vind ik heel belangrijk. Mensen die met een gsm een concert filmen: ze kijken misschien wel, maar eigenlijk luisteren ze niet.”

“Bij Vandal X draait het puur om de muziek. We hebben geen backdrop, aparte lichtshow of special moves in de aanbieding. We laten ons wel omringen door een supergoede boeker: Franky Roels van Stage-Mania. Hij weet exact waar hij heen wil met ons. En wij ook met hem. Onze following is doorheen de jaren dezelfde gebleven. We hebben trouwe fans. Het is altijd fijn om dezelfde gezichten terug te zien tijdens onze optredens. Bepaalde Waalse bands zijn ons zelfs komen zeggen dat ze zijn ontstaan nadat ze Vandal X aan het werk hadden gezien. Dat is misschien wel het grootste compliment dat je als band kan krijgen.”

Vinden jullie, als survivors van de scene, het een boeiende ontwikkeling dat de noise volop borrelt? Uit het buitenland komen Girl Band, Viet Cong en PC Worship overwaaien. Maar ook in eigen land vallen Raketkanon, Brutus, El Yunque, Maze, 30.000 Monkies en Crowd Of Chairs op.
Günther: “Ik vind dat een zeer goede ontwikkeling. Er is veel gaande. Maar misschien is er nu wel een beetje een overaanbod. Al wil ik zeker geen afbreuk doen aan het succes van die groepen. Zelf ben ik 15 jaar geleden gestopt met te luisteren naar dat soort muziek. Wat toen gemaakt werd, vond ik puurder en eerlijker. Zonder iemand voor het hoofd te willen stoten: voor mij was dat het originele geluid en dat vind ik nu niet meer zo terug.”

“Het moet tien jaar geleden zijn dat ik nog eens heel hard onder de indruk was van een band. Tijdens de Gentse Feesten zag ik ooit Todd aan het werk: een totaal onbekende Engelse band die met twee gitaren, drums en een heel zware toetsensound smerige noise speelde. Qua impact was dat overweldigend. Er kwam geen show bij kijken. Het was naakt. Puurheid: daar hou ik van.”

facebook.com/vandalx1995