Platenbaas

Een van de segmenten van de muziekindustrie waar de crisis waarschijnlijk het meest genadeloos toesloeg, is bij de platenmaatschappijen. Vanaf het einde van de jaren ’90 kelderde de albumverkoop en iedereen ging daar op een andere manier mee om. Het zorgde voor een grote differentiatie aan bedrijven, allemaal met een andere werkwijze en een verschillend takenpakket. Dé platenmaatschappij bestaat met andere woorden niet langer. Ruwweg vallen ze echter in te delen in twee categorieën: de grote majors en de kleine indies.

Zealrecords behoort met vier releases per jaar en twee werknemers duidelijk tot die laatste categorie. Platenbaas Geert Mets draait al lang mee in de muziekindustrie en vertelt vanuit zijn ervaringen over zijn beroep en de verschillen met de grote spelers.

De essentie: wat doet een platenbaas nu eigenlijk?

Wat doet een platenbaas?

Wat doet een platenbaas?

Visie op een label

Visie op een label

Contacten & netwerk

Contacten & netwerk

Geert Mets begint zijn betoog met wat extra duiding: dé platenfirma en dé platenbaas bestaan namelijk niet langer. Ieder bedrijf is anders en iedere baas heeft zijn eigen benadering. Bij een major bestaan er verschillende afdelingen, elk met een eigen verantwoordelijkheid. Bij een kleine speler als Zeal is het zo dat Geert Mets en zijn zakenpartner alles zelf doen: A&R (onder andere contact met en begeleiding van de artiesten, opnames die binnenkomen beluisteren, singles kiezen), de productie (zoals overleg rond artwork en cd-reproductie), de promotie (contact met pers en media, uitsturen en opvolgen van singles, concerten onder de aandacht krijgen), en voor sommige artiesten zelfs de bookings.

Er bestaan volgens Mets daarnaast verschillende benaderingen van het beroep ‘platenbaas’. Die waar hij zelf voor kiest is verwant met labels als Rough Trade, Sub Pop, Touch & Go, Domino: bedrijfjes waarbij de oprichter ook de artistieke lijn uitzet. De baas bepaalt met andere woorden welke artiesten hij in huis haalt en hij begeleidt ze persoonlijk.  Een platenbaas komt natuurlijk in contact met verschillende andere betrokkenen: in de eerste plaats uiteraard de artiest en het personeel dat hij onder zich heeft, maar aanvullend ook een aantal andere professionals, zoals boekers van artiesten, managers, concertzalen, de media, enzovoort.

Het takenpakket

Om de vertaalslag te maken van de jobinhoud naar een concreet takenpakket, geeft Mets de illustratie van een fictieve release. Daarbij herhaalt een stappenplan zich min of meer iedere keer. Eerst is er de zoektocht naar nieuw, interessant talent. Vindt Mets iemand, dan volgt een lange fase van overleg. Als het klikt op alle vlakken, dan wordt de artiest binnengehaald of getekend, waarna wordt overgegaan tot opnames door de artiest. Er wordt een releasedatum afgesproken. Op basis daarvan krijgen de artiesten de deadline voor de aanlevering van de master, wordt de datum voor de reproductie bepaald, en dus ook wanneer de cd’s in huis moeten zijn. Tijdens de afwerking van de plaat wordt verder bepaald wat het stappenplan is qua promotie: wat wordt de single, hoe wordt het product verkocht, wordt er een videoclip gemaakt, welke shows worden er geregeld, enzovoort. Op een drietal maanden is het proces meestal afgehandeld.

Doordat Mets ondertussen op een grote roster aan artiesten kan rekenen, moet hij steeds vroeger vooruit beginnen plannen. Dat doet hij om de releases te kunnen stroomlijnen en om af en toe nog eens een nieuwe artiest te kunnen lanceren.  Daarnaast heeft een platenbaas ook een dagelijkse routine, maar dat vindt Mets een vanzelfsprekende bezigheid die zichzelf wel uitwijst. Hij ziet enerzijds wat binnenkomt, en weet anderzijds wat hem te doen staat om zijn werk uit te voeren. Hoe dan ook speelt e-mail daar een belangrijke rol in.

Verloop van een samenwerking

Verloop van een samenwerking

Planning

Planning

Dagtaken & routines

Dagtaken & routines

De evoluties in de muziekindustrie en de job

De evoluties binnen de muziekindustrie linkt Geert Mets ook automatisch aan de komst van het internet. De impact is dan ook gigantisch op alle aspecten van een platenlabel. Vroeger moest een artiest cassettes en cd’s rondsturen, nu gebeurt alles natuurlijk online, van het inschrijvingen voor wedstrijden tot het vinden van speelkansen en het uitbrengen en promoten van een release. Dat zijn alleen maar positieve evoluties. De veranderingen waar veel andere professionals over klagen, weigert Mets als negatief te zien – ze zijn er, dus je zoekt beter naar een constructieve manier om ermee aan de slag te gaan.

Hoe dan ook heeft het internet de definitie van een platenlabel flink dooreen geschud. De verkoop is effectief gedaald, maar het medium biedt ook tal van nieuwe mogelijkheden die een platenbaas in zijn voordeel hanteert. Internationaal communiceren en een publiek bereiken, was nog nooit zo makkelijk. Marble Sounds is bijvoorbeeld een wereldwijd succes op YouTube. Het financiële plaatje blijft echter een moeilijk verhaal; uit de kosten raken en hopelijk ook wat winst maken, is een uitdaging met het huidige zakenmodel. De tijd is rijp voor iets nieuws, maar wat precies, daar vond nog niemand het antwoord op.

Evoluties in de job

Evoluties in de job

Invloed van het internet

Invloed van het internet

Hoe vind je artiesten?

Hoe komt een artiest ten eerste bij de juiste platenbaas terecht? Geert Mets zegt dat de meeste muziek hem nog steeds “via via” bereikt; hij heeft zijn eigen kanalen en zijn eigen netwerk om nieuwe muziek te vinden. Daarnaast komen er natuurlijk veel spontane aanvragen binnen. Hij probeert alles te beluisteren en naar elke artiest een antwoord te sturen.  Het verhaal rond een artiest is vandaag wel degelijk erg belangrijk. Jammer genoeg, voegt Mets er aan toe – de muziek spreekt niet altijd meer voor zich. Het is een realiteit waar een platenbaas niet omheen kan: bij een nieuwe release zorgt hij best dat er iets te vertellen valt. 

De beslissing om in zee te gaan met een artiest, gebeurt meestal nadat Mets wat muziek gehoord heeft. Wordt de release ingepland, dan geeft hij het vertrouwen en krijgt hij vaak niets meer te horen tot de plaat af is. Als het resultaat er is, dan wordt in samenspraak de tactiek vastgelegd: waar ligt de promotionele waarde, wat wordt de single, enzovoort. Mets geeft steeds zijn visie, maar de eindbeslissing ligt bij de artiest. De input van de artiesten is eveneens meer dan welkom. De weken na een release is er intensief contact om te bekijken hoe alles verloopt.

Geert Mets beschouwt zichzelf zeker en vast als een sluis tussen artiest en eindpubliek. Hij zet namelijk de muzikale lijn bij Zeal heel strikt uit. Dat gaat heel breed, maar er is een zeker kwaliteitsvereiste. 

Hoe vind je artiesten?

Hoe vind je artiesten?

Belang van een verhaal

Belang van een verhaal

Proces van een release

Proces van een release

Gatekeeping functie

Gatekeeping functie