Songteksten schrijven

Schrijven is schrappen, alles is al eens gezegd, en andere clichés

Waarom zou je het miljoenste liedje schrijven over de liefde? Is alles niet al eens gezegd of geschreven? Zelfs over aardappelen bestaat een ellenlange lijst songteksten: denk maar aan Mashed Potatoes van James Brown, I’m a Potato van Devo of Country Home van Neil Young. Toch is er altijd iemand die het opnieuw wil zeggen of er een nieuwe twist aan wil geven.

Ian Clement - tekst vs melodie

Ian Clement - tekst vs melodie

Hieronder vind je een aantal tips die je op weg helpen om een degelijke songtekst bij elkaar te schrijven en een goeie structuur te vinden.

  1. Songs schrijven is hard werken. Zorg dat je altijd iets bij hebt om een flard tekst te noteren of een geniaal riffje op te nemen.
  2. “Ik werk verschrikkelijk intuïtief en dus ook zeer inefficiënt. Ik werk altijd en nooit, overal en nergens.” Klaas Delrue, Yevgueni
  3. Denk goed na over de taal. Kies je voor het Nederlands, dat je waarschijnlijk het beste beheerst, of voor het Engels, dat vaak het lekkerste klinkt? In het eerste geval zorg je er best voor dat je als ‘Vlaamse’ artiest niet te ‘Hollands’ klinkt. In het laatste geval zorg je er best voor dat je als ‘Vlaamse’ artiest niet te ‘Vlaams’ klinkt. Lees hiervoor zeker de reeks Rock Your English van Buffi Duberman, uitspraakcoach en geboren Amerikaanse.
  4. Hou je prullenmand in de buurt. Een huizenhoog cliché, maar het klopt: schrijven is schrappen, weghakken, vermorzelen, twijfelen en doorspoelen. Soms ontwikkelen embryonale idee¨en zich tot een volwaardig lied, maar nog vaker zullen ze dat niet doen.
  5. Wie, wat, hoeveel? Kies een perspectief (ik, jij, een buitenstaander die alles vanop een afstand bekijkt, …) van waaruit je je verhaal vertelt. Wat vertel je in je song en wat niet? De balans tussen wat je zegt en wat je laat veronderstellen is een moeilijke oefening. Laat daarom je song regelmatig horen aan een aantal mensen.
  6. Kies een goeie binnenkomer. Je eerste zin is belangrijk. Schets een situatie, of tease naar wat nog moet komen, maar probeer in elk geval de nieuwsgierigheid van de luisteraars te prikkelen.
  7. Ian Clement - Trigger je luisteraars

    Ian Clement - Trigger je luisteraars

    Ian Clement - Werken rond een thema

    Ian Clement - Werken rond een thema

  8. Structuur, vorm en discipline. We kennen allemaal de klassieke afwisseling van strofe, refrein, bridge, strofe en refrein. Maar er zijn net zoveel structuren als je zelf kan verzinnen. Experimenteer dus naar hartenlust, maar denk niet te vlug dat je iets nieuws hebt gevonden. En denk ook niet te snel dat het makkelijker zal gaan zonder structuur.
  9. Wie gaat jouw tekst zingen? Als je zelf de zanger(es) bent, weet je meestal wel wat je al dan niet aankan op het vlak van uitspraak. Maar als de zanger(es) last heeft met de sch-klank, is het misschien een goed idee om die indien mogelijk te vermijden. En dat geldt zeker als je niet in je moedertaal schrijft of zingt.
  10. Denk goed na over vertalingen. Als je een tekst wil vertalen naar je moedertaal, hou dan zowel rekening met de stijl, de inhoud en de literaire technieken van het origineel. Wie is er aan het woord? Zitten er bijzondere rijmschema’s in? Metaforen en beeldspraak? Soms moet je daarvoor heel diep in de tekst én de cultuur van het origineel duiken.
  11. Bescherm je teksten. Je wil uiteraard niet dat iemand anders met jouw geniale ideeën gaat lopen. Je hoeft je teksten nergens aan te geven om ze te beschermen tegen plagiaat. Stuur ze aangetekend naar jezelf op en bewaar de (gesloten!) omslag op een veilige plaats. De postdatum is dan de officiële datum van creatie. Hier lees je meer over het beschermen van je teksten en muziek.
  12. Denk aan je auteursrechten.  Zowel de tekst als de muziek van een nummer zijn beschermd door de Auteurswet. Telkens er iets mee gebeurt, moet de gebruiker daar toestemming vragen aan de oorspronkelijke auteur/componist en daar eventueel een vergoeding voor betalen. In de praktijk verloopt dat meestal via SABAM, dus kan je best eens checken of het voor jou zin heeft om lid te worden van SABAM
Liedteksten schrijven

Het gouden recept voor de perfecte liedtekst bestaat niet. Toch zijn er heel wat technieken en methodieken die je kunnen helpen bij het schaven, schrappen en schrijven van songteksten. Deze themapublicatie kwam tot stand in een samenwerking tussen Muziekmozaiek, Creatief Schrijven en Poppunt.

Auteur: Gerry De Mol
© Creatief schrijven (2008)

Blader fullscreenDownloaden

Heb je vragen of opmerkingen bij deze pagina?
Popadvies op maat
Vind je hier toch niet het antwoord op jouw vraag? Poppunt geeft ook persoonlijk advies.
   popadvies@poppunt.be       Bel 02 504 99 00       Maak een afspraak